Unit 4.2

Tezlik Fiili: Olumsuz

Advertising

Introduction

Tezlik fiili, kurallı birleşik fiillerden (yeterlik, tezlik, sürerlik ve yaklaşma) biridir. Diğer kurallı birleşik fiillerde olduğu gibi tezlik fiilinde de yardımcı fiil anlamını yitirir. Çabukluk, aniden olma ya da önemsememe, gelişigüzel yapma anlamı katar.

Form

Tezlik fiillerinin olumsuz hâlinin kullanımı çok yaygın değildir. Tezlik fiilinin olumsuz hâli şu şekildedir:

fiil kökü + “-(y)ıver” + “-ma” + dilek/haber kipi + şahıs eki

Kişi Olumsuz
Ben Bitir-iver-me-di-m
Sen Bitir-iver-me-di-n
O Bitir-iver-me-di
Biz Bitir-iver-me-di-k
Siz Bitir-iver-me-di-niz
Onlar Bitir-iver-me-di-ler

Tezlik fiilinin farklı bir kullanımı ise olumsuzluk ekini tezlik fiilinden önce getirerek emir kipinde, küçük veya önemsenmeyen bir ricada bulunma anlamı verir. Formülü şu şekildedir:

fiil kökü + “-ma” + “-(y)ıver” + emir kipi + şahıs eki

Kişi Olumsuz
Ben
Sen Bitir-me-yiver
O Bitir-me-yiver-sin
Biz
Siz Bitir-me-yiver-in
Onlar Bitir-me-yiver-sinler

Use

Türkçede tezlik fiilleri fiilin hemen yapıldığını belirtmek için kullanılır. Bunun dışında da kullanım alanları vardır:

  1. Çabukluk bildirmekte
  2. Aniden, beklenmeyen bir olay hakkında
  3. Önemsememe, gelişigüzel yapma bildirmekte

Exercises


The exercises are not created yet. If you would like to get involve with their creation, be a contributor.


Ambassadors

Open TextBooks are collaborative projects, with people from all over the world bringing their skills and interests to join in the compilation and dissemination of knowledge to everyone and everywhere.

Become an Ambassador and write your textbooks.

Online Teaching

Become a Books4Languages Online tutor & teacher.

More information here about how to be a tutor.

Translations


Ambassadors

The Books4Languages is a collaborative projects, with people from all over the world bringing their skills and interests to join in the compilation and dissemination of knowledge to everyone, everywhere.

Lisans