Unit 1.2

İndiki Qeyri-Müəyyən Zamanın Sual Halı

Introduction

İndiki Qeyri-Müəyyən zaman [Present Simple] qalıcı vəziyyətləri və ya mütəmadi olaraq təkrarlanan və ya həmişə baş verən hadisələri ifadə etmək üçün istifadə olunan zamandır.

Sual [Interrogative] halında ifadə edildikdə, fel mübtəda ilə bağlı bir şeyi soruşur.

Form

İndiki qeyri-müəyyən zaman sual halında bu quruluşa sahibdir:
Do/does + mübtəda + fel + …?

  • Do/does:
  • üçüncü şəxsin təkində do does olur;
  • Fel: felin əsas forması eyni qalır;
  • Qaydasız fel to be: Am I…? – Are you…? – Is she…? …
Do/Does Subject Verb Question
Mark
Do I work ?
Do you work ?
Does he work ?
Does she work ?
Does it work ?
Do we work ?
Do you work ?
Do they work ?

Example

  1. Danışarkən baş verən bitmiş hərəkətlər
    • Does the taxi driver disappear?
  2. Faktlar
    • Do teachers perform an important role in society?
  3. Vərdişlər/rutinlər
    • Do you usually wake up at 8 o’clock?
    • Does he go to the gym twice a week?
    • Do we go to the cinema too much?
  4. Qeyri-rəsmi nəql
    • Does the housewife transform into a princess?
  5. Təlimatlar
    • How do I get to the supermarket?
    • How do I update the new apps?
    • Do you have any advice?
  6. Daimi vəziyyətlər
    • Do I live in Russia?
    • Does she work in a police station?
    • Did the doctor study English?
  7. Planlaşdırılmış gələcək
    • Do I start my new job on 17th June?
    • Does the exam period end on 19th December?
    • Does Emily’s plane land in 2 hours, or 3?
  8. Vədlər…
    • Do you promise to buy me a new phone?
  9. Cədvəllər
    • Does the train leave at 7 o’ clock?

Use

İndiki qeyri-müəyyən zaman sual halında bir şeyi soruşmaq üçün istifadə olunur:

  1. Danışarkən baş verən bitmiş hərəkətlər (şərhlər);
  2. Faktlar (ümumi olaraq doğru, qeyd edilmiş şeylər);
  3. Vərdişlər/rutinlər (indiki zamanda dəfələrlə baş verən bir şey);
  4. Qeyri-rəsmi nəql (hekayə danışarkən).
  5. Təlimatlar (əmrlər);
  6. Daimi vəziyyətlər (müəyyən müddətdir baş verən və gələcəkdə də olacaq şeylər);
  7. Planlaşdırılmış gələcək (dəqiq bir tarixlə planlaşdırılan tədbirlər);
  8. Vədlər;
  9. Cədvəllər (dəqiq bir tarixlə planlaşdırılan tədbirlər).

Summary

Müntəzəm, təkrarlanan və ya daima baş verən vəziyyətlər barədə soruşmaq üçün indiki qeyri-müəyyən zamanın sual [Present Simple Interrogative] halı istifadə olunur.

İndiki qeyri-müəyyən zamanın inkar halını istifadə edərkən öncə do, daha sonra mübtəda və felin əsas forması gəlir. Üçüncü şəxsin təkində does işlədilir.

Məsələn:
— “Do you work on important projects?” = Cümlə indiki qeyri-müəyyən zamanın sual halında olduğu üçün do ilə başlanılır və to work (work) felinin əsas forması işlədilir.
— “Does she work on important projects?” = The subject is she, so we start with does and we use the base form of the verb to work (work). Mübtəda “she” olduğu üçün to work felindən əvvəl does ilə başlanılır və to work (work) felinin əsas forması əlavə olunur.

NOTE: The verb to be is irregular, so it doesn’t follow the general formation rule for the interrogative form. We put it at the beginning of the sentence to form questions. QEYD: To be feli qaydasızdır, ona görə də sual halı üçün ümumi düzəlmə qaydasına əməl etmir və cümlənin əvvəlində istifadə olunur.

{Form} bölməsinə baxaraq mövzunun bu kontekstdə necə istifadə edildiyini görə bilərsiniz. {Example} bölməsində mövzu ilə bağlı nümunələr tapa bilərsiniz.


License

English Grammar A1 Level for Azeri speakers Copyright © 2018 by books4languages. All Rights Reserved.