Unit 1.2

İndiki Qeyri-Müəyyən Zamanın Təsdiq Halı

Introduction

İndiki qeyri-müəyyən zaman [Present Simple] qalıcı vəziyyətləri və ya mütəmadi olaraq təkrarlanan və ya həmişə baş verən hadisələri ifadə etmək üçün istifadə olunan zamandır.

Təsdiq [Affirmative] halında ifadə edildikdə fel mübtəda ilə bağlı bir şeyi təsdiqləyir.

Form

İndiki qeyri-müəyyən zaman təsdiq halında bu quruluşa sahibdir:

Mübtəda + xəbər + …

  • Üçüncü şəxsin təkində felin sonuna -s artırılır.
  • İstisnalar:
    •  -ch, -s, -sh, -x, -z ilə bitən fellərdə -es artırılır (watchwatches; kisskisses; crushcrushes; taxtaxes; buzzbuzzes);
    • Samitlə bitib sonunda -y olduqda:-y hərfi -i  olur və -es artırılır (cry ⇒ cries);
    • do, go, behave kimi qaydasız fellər hər hansı qaydanı izləmir: do ⇒ does, go ⇒ goes, be ⇒ is, have ⇒ has.
Present simple affirmative
Subject Verb
I work
You work
He works
She works
It works
We work
You work
They work

Example

  1. Danışarkən baş verən bitmiş hərəkətlər
    • The taxi driver disappears.
  2. Faktlar
    • Teachers perform an important role in society.
  3. Vərdişlər/rutinlər
    • I usually wake up at 8 o’clock.
    • My boss goes to the gym twice a week.
    • We go to the cinema too much.
  4. Qeyri-rəsmi nəql
    • The housewife transforms into a princess.
  5. Təlimatlar
    • Go straight and turn left.
    • Restart your mobile phone.
    • Dedicate yourself to your studies.
  6. Daimi vəziyyətlər
    • live in Russia.
    • She works in a police station
    • The trainee doctor studies medicine.
  7. Planlaşdırılmış gələcək
    • start my new job on 17th June.
    • The exam period ends on 24th December.
    • Emily’s plane lands in two hours.
  8. Vədlər…
    • promise to buy you a new mobile phone.
  9. Cədvəllər
    • The train leaves at 7 o’clock.

Use

İndiki qeyri-müəyyən zaman təsdiq halında təsdiq etmək üçün istifadə olunur:

  1. Danışarkən baş verən bitmiş hərəkətlər (şərhlər);
  2. Faktlar (ümumi olaraq doğru, qeyd edilmiş şeylər);
  3. Vərdişlər/rutinlər (indiki zamanda dəfələrlə baş verən bir şey);
  4. Qeyri-rəsmi nəql (hekayə danışarkən).
  5. Təlimatlar (əmrlər);
  6. Daimi vəziyyətlər (müəyyən müddətdir baş verən və gələcəkdə də olacaq şeylər);
  7. Planlaşdırılmış gələcək (dəqiq bir tarixlə planlaşdırılan tədbirlər);
  8. Vədlər;
  9. Cədvəllər (dəqiq bir tarixlə planlaşdırılan tədbirlər).

Summary

Müntəzəm, təkrarlanan və ya daima baş verən vəziyyətləri təsdiq etmək üçün indiki qeyri-müəyyən zamanın təsdiq [Present Simple Affirmative] halı istifadə olunur.

İndiki zamanın təsdiq halını istifadə etdikdə mübtəda, sonra da felin əsas forması gəlir. Üçüncü şəxsin təkində –s əlavə olunur.

Məsələn:
— “I work on important projects.” = Cümlə indiki zamanın təsdiq halındadır, buna görə də biz to work (work) felinin əsas formasını işlədirik.
— “She works on important projects.” = Mübtəda “she” olduğu üçün to work felindən sonra -s əlavə olunur (works).

Felin sonundan asılı olaraq üçüncü şəxsin təkində bəzi istisnalar mövcuddur.

Məsələn:
-ch, -s, -sh, -x, -z suffiksləri ilə -es əlavə olunur: “Catch” ⇒ “Catches“.
Samit + -y ilə, -y -i-ə çevrilir və -es artırılır: “Try” ⇒ “Tries“.
— Qaydasız fellrələ: do ⇒ does, go ⇒ goes, be ⇒ is, havehas

{Form} bölməsinə baxaraq mövzunun bu kontekstdə necə istifadə edildiyini görə bilərsiniz. {Example} bölməsində mövzu ilə bağlı nümunələr tapa bilərsiniz.

More exercises

License